Su basmış yoldan geçme: 30 cm aracı yüzdürür

Su basmış bir yolda en çok can alan şey suyun derinliği değil, sürücünün “geçerim” demesidir. Su yüzeyden sığ görünür; altında ne olduğunu, asfaltın yerinde durup durmadığını göremezsin. Sel sularında kaybedilen canların büyük bölümü araç içindedir. Bu yüzden tek bir kural var: su basmış yola girme.

Rakamlar neden bu kadar küçük

Sezgimiz bizi yanıltır: “Şu kadarcık su araca ne yapsın?” Oysa fizik acımasızdır. Yalnızca 30 cm su çoğu binek aracı yüzdürmeye yeter; tekerlekler yere basmayınca direksiyon ve fren işe yaramaz. 60 cm su ise aracı sürükler. Bu, bilek değil; baldır boyu bir sudur — caddede gözüne “geçilir” görünen seviye.

Su ayrıca akar. Durgun değil, akıntılı bir suda bu eşikler daha da düşer. Üstelik su bulanıktır; altında çukur, açık rögar ya da çökmüş asfalt olabilir. Derinliği gözle ölçemezsin, çünkü dibini göremezsin. Önündeki aracın geçmiş olması da güvence değil; su saniyeler içinde yükselebilir, üstelik o araç seninkinden yüksek olabilir.

Bir başka tehlike de göze görünmez: su, motora az miktarda bile girse aracı stop ettirebilir. Egzoz ya da hava emişinden içeri sızan su, motoru tam suyun ortasında durdurur — ve durduğu yerde mahsur kalırsın. SUV ya da yüksek bir aracın olması da seni rahatlatmasın; o eşikler her araç için geçerlidir, yalnızca biraz yukarı kayar. Bu yüzden “benim aracım yüksek” düşüncesi en sık yanıltan cümlelerden biridir.

“Geri dön” en akıllı manevra

Su basmış bir yolla karşılaşınca verilecek karar nettir ve gecikmeye gelmez:

• Dur ve geri dön. Birkaç dakikalık başka güzergah, sürüklenen bir araçtan iyidir.
• Suyun derinliğine bakıp tahmin yürütme. Yanılma payı aracının yüzmesi demektir.
• Bariyeri ya da “yol kapalı” uyarısını dikkate al. Onlar boşuna konmaz; senden önce gelen bilgiyle konur.
• Gece daha da dikkatli ol. Karanlıkta suyun derinliğini ve akıntısını görmek neredeyse imkansızdır.

Araç su almaya başladıysa ya da yüzmeye başladıysa, kapı açılmayabilir; suda kalmadan çıkış için izlenecek adımları araçla sel suyuna girince yazısında bul. Su ile elektriğin bir arada neden ayrı bir tehlike olduğunu da su ve elektrik: baskında ölümcül kombinasyon yazısında bulabilirsin. Bunu trafikte değil, koltuğunda otururken okumalısın.

Önce gitmemeyi planla

En iyi acil durum, hiç yaşanmayanıdır. Sel uyarısı olan günlerde, mümkünse alçak ve dere geçişli güzergahları baştan ele; alternatif yolu önceden düşün. MGM’nin kuvvetli sağanak uyarısı varsa, o gün alt geçit ve dere köprülerini hesaba kat. Selin gökyüzü açıkken bile gelebileceğini ani sel: gökyüzü açıkken bile gelebilir yazısında anlatıyoruz. Sel sırasında yolda kalmamanın yolu, yola hiç çıkmamak ya da yüksek güzergahı seçmektir.

Bir sonraki sağanakta gözüne sığ görünen o su birikintisini hatırla: 30 cm, bir aracı yüzdürür. Telaşa gerek yok; dur, geri dön, başka yoldan git — varış birkaç dakika gecikir, ama sen ve aracın güvende kalır.