# Kronik hastalıkta acil plan (diyabet, KOAH, kalp)

> Diyabet, KOAH, kalp hastalığı gibi kronik durumlarda afet planı: ilaç ve cihaz yedeği, enerji bağımlı cihaz için kesintisiz güç, uyarı belirtileri ve tıbbi bilgi kartı. Kesinti senin için ek risktir; önceden kur.
>
> Kaynak: https://sakinkal.com/saglik/kronik-hastalik-acil-plan/
> Yayın: 2026-05-30
> Yazar: https://sakinkal.com/hakkinda/ · Editoryal politika: https://sakinkal.com/editoryal-politika/

> **Bu içerik profesyonel tıbbi yardımın yerini tutmaz.** Kronik hastalığının afet planını **kendi hekiminle** birlikte yap; ilaç, doz ve cihaz kararları hekime aittir.

## ⏱️ 30 saniyede

- Kronik hastalıkta afetin asıl riski: **ilaç/cihaz kesintisi** ve sağlığa geç ulaşım.
- **İlaç:** Birkaç günlük **fazladan stok** + güncel liste; soğuk zincir gereken (insülin) için plan.
- **Cihaz:** Oksijen/CPAP/diyaliz gibi **enerjiye bağlı** cihaz varsa [kesintisiz güç planı](/altyapi/tibbi-cihaz-kesintisiz-guc/).
- **Uyarı belirtilerini** ve ne zaman 112 arayacağını bil.
- **Tıbbi bilgi kartı** taşı; yakının planı bilsin.

## Neden ayrı plan?

Sağlıklı biri için 72 saat dayanmak yeterken, kronik hastalık için aynı süre **ilaçsız/cihazsız** geçirilemez. Afet eczaneyi, elektriği ve hastane erişimini kesebilir. Bu yüzden planın merkezi: **kesintide bile tedaviyi sürdürebilmek.**

## Ortak adımlar (her kronik durum)

1. **İlaç stoğu ve listesi.** Hekiminle konuşarak makul bir **fazladan stok** bulundur; etken madde, doz ve saatleri yazılı tut ([ilaç yönetimi ve yedekleme](/saglik/ilac-yonetimi-ve-yedekleme/)).
2. **Cihaz yedeği.** Enerji gerektiren cihaz için [kesintisiz güç](/altyapi/tibbi-cihaz-kesintisiz-guc/); yedek parça, pil, şarj.
3. **Bilgi kartı.** Tanı, ilaçlar, alerji, hekim ve yakını; [tıbbi acil bilgi kartı](/altyapi/aile-iletisim-karti/).
4. **Acil eşik.** Hangi belirtide 112 aranır, hangi hastaneye gidilir — önceden belirle.
5. **Yakını bilgilendir.** Bir yakının/komşun planı ve ilaç yerini bilsin ([komşuluk ağı](/aile-toplum/komsuluk-dayanisma-agi-kur/)).

> **İpucu —** İlaç kutularını ve kullanma talimatlarını telefonunla fotoğrafla; reçeteyi de çek. Afette kutu kaybolsa veya eczane kapalı olsa bile, başka bir hekim ya da eczacı doğru etken maddeyi ve dozu bu fotoğraftan saniyeler içinde okur.

## Duruma özel notlar

- **Diyabet:** İnsülin **soğuk zincir** ister; kesintide soğutma planı (buz aküsü/serin yer). Glikoz ölçer + şeker (hipoglisemi için hızlı şeker, hiperglisemi belirtileri). Hekiminle "hasta gün" planını konuş.
- **KOAH / solunum:** İnhalerler + yedek; oksijen yoğunlaştırıcı kullanıyorsan **elektrik kesintisi kritik** — yedek tüp/güç planı ve hastane seçeneği. Toz/duman ortamından uzak dur.
- **Kalp hastalığı:** İlaçların kesintisiz; [kalp krizi belirtilerini](/saglik/kalp-krizi-belirtileri/) ve ne zaman 112 arayacağını bil. Tansiyon/ritim ilaçlarını atlamamaya dikkat.
- **Diyaliz / böbrek:** Diyaliz merkezinin afet planını ve alternatif merkezi önceden öğren; sıvı/beslenme kısıtını sürdür.

> **İpucu —** En sık atlanan ilaç, "her gün almasan da olur" sandığın tansiyon, ritim ve tiroid haplarıdır. Bunları birkaç gün atlamak afet stresiyle birleşince ani krize yol açabilir; stoğunu da bilinç açıkken yutması kolay olan asıl ilaçlar kadar ciddiye al.

## Sık hatalar

- İlaç stoğunu **kritik seviyede** tutmak.
- İlaç listesini sadece **akılda** tutmak.
- Enerjiye bağlı cihaz için **yedek güç planı** yapmamak.
- Soğuk zincir gereken ilaç için kesinti planını **atlamak.**

## Kime göre uyarla

- **Yaşlı + kronik:** [Yaşlı bireyle acil durum planı](/aile-toplum/yasli-bireyle-acil-durum-plani/) ile birleştir.
- **Çoklu hastalık:** İlaç etkileşimi ve öncelik için hekiminle net bir yazılı plan yap.

> **İpucu —** Stoktaki ilaçların son kullanma tarihini her mevsim başında, saatleri geri/ileri aldığın günde kontrol et. Eskiyenleri günlük kullanımına aktar, yerine yenisini koy; böylece yedek hep taze kalır ve hiç çöpe atmazsın.

## Sonraki adım

İlaç tarafı için [ilaç yönetimi ve yedekleme](/saglik/ilac-yonetimi-ve-yedekleme/); cihaz tarafı için [tıbbi cihaza bağımlı hanede kesintisiz güç](/altyapi/tibbi-cihaz-kesintisiz-guc/).

## Sık sorulanlar

### Kronik hastalıkta afet planı neden ayrı yapılır?

Çünkü sağlıklı biri için 72 saat dayanmak yeterken, kronik bir hastalıkta aynı süre ilaçsız ya da cihazsız geçirilemez. Afet eczaneyi, elektriği ve hastane erişimini aynı anda kesebilir. Bu yüzden planın merkezi, kesintide bile tedaviyi sürdürebilmektir; planı kendi hekiminle birlikte yap.

### Elektriğe bağlı tıbbi cihaz kullanıyorsan ne yapmalısın?

Oksijen yoğunlaştırıcı, CPAP ya da diyaliz gibi enerjiye bağlı bir cihaz varsa kesintisiz güç planını önceden kur; yedek parça, pil ve şarj bulundur. Oksijen kullanıyorsan yedek tüp seçeneğini ve gidebileceğin hastaneyi baştan belirle. Diyaliz görüyorsan merkezinin afet planını ve alternatif merkezi önceden öğren.

### İlaç kutuların kaybolursa ne yaparsın?

Bu yüzden kutuları, kullanma talimatlarını ve reçeteyi önceden telefonunla fotoğrafla. Kutu kaybolsa ya da eczane kapalı olsa bile başka bir hekim veya eczacı doğru etken maddeyi ve dozu bu fotoğraftan saniyeler içinde okur. Aynı bilgiyi tanı, ilaçlar, alerji, hekim ve yakın bilgisiyle birlikte bir tıbbi bilgi kartında da taşı.

## Kaynaklar

- [T.C. Sağlık Bakanlığı](https://www.saglik.gov.tr)
- [Ready.gov — People with Disabilities (FEMA)](https://www.ready.gov/people-disabilities)
- [Türk Kızılay — Sağlık Hizmetleri](https://www.kizilay.org.tr/neler-yapiyoruz/saglik-hizmetleri)

> Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tedavi/danışmanlık yerine geçmez. Planını hekiminle yap.