# İş Sürekliliği Planı

> Bir kriz işi durdurabilir; ama hangi işin önce ayağa kalkacağı, kimin yerine kimin bakacağı ve nereden çalışılacağı önceden belliyse kesinti süresi kısalır. Küçük işletme ve ekipler için doldurulabilir plan.
>
> Kaynak: https://sakinkal.com/planlar/is-surekliligi-plani/
> Yayın: 2026-06-03
> Yazar: https://sakinkal.com/hakkinda/ · Editoryal politika: https://sakinkal.com/editoryal-politika/

## ⏱️ 30 saniyede

- Bir kriz (deprem, sel, elektrik/internet kesintisi, ekonomik şok) **işi günlerce durdurabilir;** plansız her gün gelir ve müşteri kaybıdır.
- Çözüm önceden birkaç karar: **hangi iş önce ayağa kalkmalı**, o iş **kime bağlı ve yedeği kim**, **nereden çalışılır**, müşteri ve çalışana **ne söylenir**.
- Her kritik fonksiyon için bir **maksimum kesinti süresi** belirle; en kısa süreliler kurtarma sırasının başına geçer.
- Şablonu doldur, ekipteki **herkesin erişebileceği** bir yere koy ve **yılda bir** güncelle.

## Neden bu plan?

Küçük bir işletmede her şey birkaç kişinin omzundadır ve çoğu bilgi tek bir kafanın içinde durur. İşler yolundayken bu sorun olmaz; ama bir kriz çıktığında — bina boşaltılır, internet günlerce gelmez, kilit kişi ulaşılamaz olur — işin tıkanması için tek bir halkanın kopması yeter. O an telaşla "şimdi ne yapacağız?" diye düşünmek en pahalı yöntemdir.

Bu plan işi krize karşı zırhlamaz; **kesinti süresini kısaltır.** Önceden hangi fonksiyonun kritik olduğunu, kimin kime vekâlet edeceğini ve nereden çalışılacağını yazarsan, kriz anında karar değil yalnızca **uygulama** kalır. Aynı zamanda [veri yedekleme](/planlar/veri-yedekleme-plani/) ve [uzaktan çalışma](/planlar/uzaktan-calisma-kriz-plani/) planlarının çatısıdır; kesintisiz sunulması gereken bir hizmet işletiyorsan [Kritik Hizmet Devamlılık Planı](/planlar/kritik-hizmet-devamlilik-plani/) bu çatının altında teknik ayrıntıya iner; gelirini tek kaynağa bağlamamak için [gelir çeşitlendirme](/beceriler/gelir-cesitlendirme/) ile birlikte güçlenir.

## Nasıl doldurulur?

1. **Kritik fonksiyonları çıkar.** "İş çalışıyor" demek için ne dönmeli? (ör. sipariş alma, üretim, tahsilat, müşteri desteği.) Her birine bir sorumlu ve bir **maksimum kesinti süresi** yaz — yani en geç ne kadar sürede ayağa kalkmalı. Süsleme değil, dürüst tahmin.
2. **Kilit kişileri ve yedeklerini belirle.** Her kritik rol için "bu kişi bir hafta yoksa işi kim yürütür?" diye sor. Yedeğin sadece adı yetmez; gerekli **erişim, şifre ve bilgiye** önceden sahip olmalı.
3. **Tedarikçi ve hizmet bağımlılıklarını listele.** İşin dışarıya bağlı olduğu her halka: tedarikçi, kargo, banka, internet sağlayıcı, muhasebe, kritik yazılım. Her biri için iletişim bilgisi ve **bir alternatif** yaz.
4. **Alternatif çalışma yerini düşün.** İşyerine girilemezse iş nereden döner? Uzaktan mümkün mü, değilse ikinci bir konum var mı? Gereken cihaz, internet ve hesap erişimini şimdiden hazır et — krizde temin edilemez.
5. **İletişimi planla.** İç haberleşme zincirini (kim kimi arar) ve **müşteri ile çalışana** bilgilendirme yöntemini yaz. Birden çok lokasyonun varsa [çok lokasyon lojistiği](/beceriler/cok-lokasyon-lojistigi/) burada işe yarar.

## İnce ipuçları

> **Tek kişiye bağımlılık en büyük risktir.** Bir işi yalnızca bir kişi yapabiliyorsa, o kişi grip olduğunda bile işin durur. "Otobüs testi"ni uygula: herkes için sor — *yarın gelmezse ne olur?* Cevap "felç" ise, o rolün yedeği ve yazılı bir notu olmalı.

- **Süreleri gerçekçi tut.** Her fonksiyon için "sıfır kesinti" yazma; bu plan değil, dilektir. Hangi işin **birkaç saat**, hangisinin **birkaç gün** bekleyebileceğini ayır — kurtarma sırası buradan çıkar.
- **Erişimi dağıt.** Kritik hesap, şifre ve belgeleri tek kişide tutma. Yedek kişiye güvenli bir şekilde [erişim ver](/planlar/veri-yedekleme-plani/) ki kriz anında kapı kapalı kalmasın.
- **Müşteriye sessiz kalma.** Kötü haber bile, hiç haber yoktan iyidir. Kısa bir "etkilendik, şu kadar sürede döneceğiz" mesajı güveni korur. Bu mesajın taslağını **önceden** yaz.
- **Tedarikçi için B planı.** Tek tedarikçiye bağlı her kalem zayıf noktadır. En kritik birkaçı için alternatif bir kaynağı şimdiden tanı; krizde aramaya başlamak geç olur.
- **Nakit yastığı.** İş dursa bile kira, maaş ve sabit giderler durmaz. Birkaç haftalık gideri karşılayan bir tampon, planın görünmeyen ama en hayati parçasıdır.

## Gözden geçir

İşler değişir: ekip büyür, tedarikçi değişir, yeni hizmetlere bağımlı olursun. Bu planı **yılda bir** (ör. yıl sonu kapanışında) eline al; fonksiyonları, yedek kişileri, tedarikçi alternatiflerini ve iletişim bilgilerini güncelle. Mümkünse küçük bir **masa başı tatbikatı** yap — "diyelim ki yarın ofise girilemiyor" senaryosunu ekiple konuş; eksikler ancak prova edince görünür. Hazırlık bir kez yapılan değil, **tazelenen** bir şeydir; [hazırlık seviyelerinde](/hazirlik-seviyeleri/) bir üst basamağa çıkmanın da yolu budur.