# Tüp (LPG) güvenliği ve gaz kaçağı

> Tüp gazı kaçağında: ateş/kıvılcım yapma, elektrik düğmesine dokunma, havalandır, tüp vanasını kapat, çık. Tüpü dik ve havalandırılan yerde kullan.
>
> Kaynak: https://sakinkal.com/afet-acil-durum/tup-lpg-guvenligi/
> Yayın: 2026-05-30
> Yazar: https://sakinkal.com/hakkinda/ · Editoryal politika: https://sakinkal.com/editoryal-politika/

## ⏱️ 30 saniyede

- **Gaz kokusu** alırsan: **ateş/kıvılcım yapma**, ışık düğmesine ve elektrikli cihaza **dokunma.**
- **Pencereleri aç**, ortamı havalandır.
- **Tüp vanasını kapat**, mümkünse tüpü açık alana çıkar.
- Herkesi **dışarı al**, kokuyu **dışarıdan** bildir.
- LPG havadan **ağırdır**: zeminde ve bodrumda birikir.

## Neden dikkat?

Tüp gazı (LPG) sızıntısı kapalı alanda birikip küçük bir kıvılcımla **patlamaya** yol açabilir. Havadan ağır olduğu için **alçak noktalarda** toplanır; bu yüzden bodrum ve zemin riski yüksektir.

## Kaçak anında

1. **Hiçbir kıvılcım kaynağına dokunma:** çakmak, kibrit, ışık düğmesi, priz, zil, telefon.
2. **Pencere ve kapıları aç**, hava akımı sağla.
3. **Tüp vanasını kapat.**
4. Mümkünse **tüpü açık havaya** çıkar.
5. Herkesi **tahliye et**; kokuyu uzaktan, **dışarıdan** yetkiliye bildir.

> **İpucu —** Vana zaten açıksa onu kapatmak, kaçağı durdurmanın en hızlı yoludur; vananın hangi yöne döndüğünü (saat yönü kapatır) gaz kokusu yokken bir kez deneyerek öğren. Panikte yanlış yöne zorlamak, vanayı sıkıştırıp tüpü değiştirmeye dek kaçağı sürdürür.

## Önleme ve doğru kullanım

- Tüpü **dik**, havalandırılan bir yerde kullan; bodrumda/çukurda tutma.
- Hortum ve **kelepçeleri** düzenli kontrol et; çatlak/eskimişse değiştir.
- Bağlantıyı **sabunlu suyla** test et: baloncuk varsa kaçak vardır.
- Kullanmadığında **vanayı kapat.**

> **İpucu —** Hortumun üstünde son kullanma/üretim tarihi yazılıdır; çoğu LPG hortumu yaklaşık 5 yılda sertleşip çatlar. Tarihe bakıp süresi dolanı beklemeden değiştirirsen, sabun testinde fark edilmeyen mikro kaçakların önüne geçersin.

## Yapma

- Kaçak şüphesinde ışık açmak/telefonla aramak (kıvılcım).
- Tüpü yatık kullanmak ya da kapalı/çukur alanda tutmak.
- Kaçağı çakmakla "aramak".

> **İpucu —** Davlumbaz ya da aspiratörü gaz kokusunu dağıtmak için açma; motoru ya da düğmesi kıvılcım çıkarabilir. Havalandırmayı sadece pencere-kapı açıp doğal hava akımıyla yap, elektrikli hiçbir fanı çalıştırma.

## Sonraki adım

Mutfak yangını: [mutfak ve yağ yangını](/afet-acil-durum/mutfak-yag-yangini/). Genel: [yangında ne yaparsın](/afet-acil-durum/yanginda-ne-yaparsin/).

## Sık sorulanlar

### Gaz kokusu alırsam ne yapmalıyım?

Hiçbir kıvılcım kaynağına dokunma: çakmak, kibrit, ışık düğmesi, priz, zil ve telefon dahil. Pencere ve kapıları aç, tüp vanasını kapat, mümkünse tüpü açık havaya çıkar, herkesi dışarı al ve kokuyu dışarıdan yetkiliye bildir.

### Gaz kokusunu dağıtmak için aspiratörü açabilir miyim?

Hayır. Davlumbaz ya da aspiratörün motoru veya düğmesi kıvılcım çıkarabilir. Havalandırmayı sadece pencere ve kapı açıp doğal hava akımıyla yap; elektrikli hiçbir fanı çalıştırma.

### Tüpte kaçak olup olmadığını nasıl anlarım?

Bağlantıyı sabunlu suyla test et: baloncuk varsa kaçak vardır. Hortum ve kelepçeleri düzenli kontrol et; hortumun üstünde yazan tarihe bak, çoğu LPG hortumu yaklaşık 5 yılda sertleşip çatlar. Süresi dolanı beklemeden değiştirmek, sabun testinde fark edilmeyen mikro kaçakların önüne geçer.

### Tüpü nerede ve nasıl tutmalıyım?

Dik konumda ve havalandırılan bir yerde; bodrumda ya da çukurda tutma. LPG havadan ağırdır, alçak noktalarda toplanır. Kullanmadığında vanayı kapat; vananın hangi yöne döndüğünü (saat yönü kapatır) gaz kokusu yokken bir kez deneyerek öğren.

## Kaynaklar

- [AFAD (AFADEM) — Yangın](https://www.afad.gov.tr/afadem/yangin)
- [Ready.gov — Home Fires (FEMA)](https://www.ready.gov/home-fires)